Kültür Sanat Dergisi

Dilaltı Dergisi

Sayı 4 (Eylül 2025)

Edebiyat ve Düşünce

Kıtaların jeolojik ayrılığından dijital birleşmeye uzanan sınırları, mizaç kodlarını ve edebi hafızayı sorgulayan entelektüel bir coğrafya yolculuğu.

Sayı Hakkında / Tanıtım

Dilaltı dergisinin Eylül 2025 tarihli 4. sayısı, "Kıta" dosya konusuyla düşünce ve edebiyat dünyasındaki yerini almaktadır. Genel yayın yönetmenliğini ve editörlüğünü Hatice Çelik’in, redaksiyonunu Elif Güner’in, grafik tasarımını ise Rabia Taştan ve Elif Güner’in üstlendiği bu sayıda, coğrafi sınırların ötesinde kültürel, insani ve dijital bağlar masaya yatırılmaktadır. Dosya kapsamında Neriman Nur Özaltun, "Kıtalar Hareket Ediyor: Dünya'nın Sessiz Değişimi" başlıklı yazısıyla levha tektoniği teorisinden yola çıkarak Pangea’dan günümüze karaların jeolojik ve beşeri dönüşümünü inceliyor. Elif Güner, "İpler ve Kök ve Biz" adlı denemesinde modern insanın küreselleşme karşısındaki konumunu, Marx’ın tarihsel safhaları eşliğinde köksüzlük ve ilerleme ikilemi üzerinden sorguluyor. Hatice Çelik, "Kıtalar Arası Mizaç Farklılıkları" ve "Türklerin Coğrafyasında Karakterin İzleri" başlıklı makalelerinde iklim ve coğrafyanın insan ruhu, karakteri ve mizaç kodları üzerindeki belirleyici etkisini İbn Haldun’un Mukaddime’sine atıfta bulunarak analiz ediyor. Nazlı Vayni ise "Dijital Pangea" denemesinde, fiziksel sınırların ortadan kalktığı sanal dünyada tek tipleşme tehlikesi ile kültürel çeşitliliğin korunması arasındaki gerilimi tartışmaya açıyor. Edebi tarafta, Osman Yergin’in "Semerkant ve Işık" adlı öyküsü mistik bir arayışı işlerken, Nidanur Kırbıyık "Benim Kavgam Tavanla, Sizin Kavganız Neden Evimle?" başlıklı öyküsüyle savaşın ve yıkımın gölgesindeki insan dramını sarsıcı bir dille aktarıyor. Merve Avcı’nın "Hiç Gelmeyenlerin Gölgesinde" şiiri yalnızlık ve mesafe temalarını işlerken, Kübra Gül Sol ve Ayşe Berra Alpcan’ın sanatsal fotoğrafları görsel anlatıyı güçlendiriyor. Kitap ve sinema incelemelerinde Rabia Taştan, Sinan Akyüz’ün İncir Kuşları ve Nazan Bekiroğlu’nun Nar Ağacı romanlarını tahlil ederken, Elif Güner "Açık Hava" köşesinde Rasim Özdenören’in Çok Sesli Bir Ölüm adlı eserini ve Yücel Çakmaklı’nın sinema uyarlamasını ele alıyor. Hatice Çelik, "Dilaltı’ndan" köşesinde Türk dilinin tarihsel gelişimini Orhun Abideleri, Manas Destanı, Divân-ı Lügâti't-Türk, Atabetü'l Hakayık, Yunus Emre ve Fuzûlî gibi kurucu metinler ve şahsiyetler üzerinden kapsamlı bir şekilde inceliyor. Son olarak "Vitrin" bölümünde Cengiz Aytmatov’un edebi portresi ve evrensel temaları irdeleniyor.

Öne Çıkan Başlıklar

  • Neriman Nur Özaltun'un Pangea'dan günümüze levha tektoniğini ve kıtaların jeolojik dönüşümünü ele alan dosya yazısı
  • Elif Güner'un modern insanın küreselleşme ve köksüzlük ikilemini Marx'ın tarihsel safhalarıyla sorguladığı denemesi
  • Hatice Çelik'in coğrafya, iklim ve mizaç ilişkisini İbn Haldun'un Mukaddime'si ve Türk coğrafyası üzerinden inceleyen makaleleri
  • Nazlı Vayni'nin sanal dünyadaki tek tipleşme ve kültürel çeşitlilik sınırlarını tartıştığı "Dijital Pangea" çalışması
  • Nidanur Kırbıyık'ın savaşın ve yıkımın gölgesindeki bir ailenin dramını aktaran "Benim Kavgam Tavanla, Sizin Kavganız Neden Evimle?" başlıklı öyküsü

Temalar

Coğrafya ve Mizaç İlişkisiDijitalleşme ve KüreselleşmeTürk Dili ve Kurucu MetinlerSavaş ve İnsan Dramı

Dergi Tanıtım Videosu